Fundusz pracy – państwowy fundusz celowy, który działa od 1990 roku.
Cel powstania – promowanie zatrudnienia, aktywności zawodowej, łagodzenia wyników bezrobocia.
Źródło przychodów – obowiązkowe składki płacone przez zatrudniających za przyjętych do pracy pracowników oraz przez osoby prowadzące przedsiębiorstwa a także dotacje z kiesy państwa oraz budżetu unijnego.
Zastosowanie – pomoc pieniężna dla bezrobotnych, prace interwencyjne, roboty publiczne, szkolenia oraz przekwalifikowywanie osób nieaktywnych zawodowo.

Płacący opłaty ubezpieczeniowe za przyjęte do pracy osoby, płacą ratę na Fundusz Pracy – przymus ten reguluje ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. nr 99, poz. 1001 ze zm.). Obowiązek taki następuje, gdy są spełnione łącznie dwie przesłanki:

 podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne oraz rentowe – w przeliczeniu na okres całego miesiąca – musi odpowiadać co najmniej najmniejszemu wynagrodzeniu,
 istnieją obowiązkowe (a nie dobrowolne) ubezpieczenia emerytalno – rentowe

Jak widać, zatrudniający ma przymus opłacać za pracownika ratę na Fundusz Pracy wyłącznie wtedy, gdy suma, stanowiąca podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne oraz rentowe, wynosi w przeliczeniu na okres miesiąca co najmniej minimalne wynagrodzenie za świadczenie pracy. Przy czym dla:

 osób wykonujących pracę w okresie odbywania kary pozbawienia wolności lub czasowego aresztowania wynosi co najmniej 50% najmniejszego uposażenia za świadczenie pracy,
 pracownika w I roku pracy honorarium to wynosi co najmniej 80% wysokości najmniejszego honorarium za świadczenie pracy


Umowa o pracę

Przy zasądzeniu istnienia obowiązku opłacania rat na FP, należy brać pod uwagę dochód stanowiący podstawę wymiaru rat na ubezpieczenia emerytalne oraz rentowe w przeliczeniu na okres miesiąca. Oznacza to, że jeśli ubezpieczony dostał dochód wyłącznie za część miesiąca, potrzeba dokonać stosownych obliczeń i dopiero na ich zasadzie określić wystąpienie lub brak wspomnianego obowiązku naliczania rat na ten fundusz. Przypadek taki będzie miał miejsce w razie zawiązania umowy o pracę w trakcie miesiąca, jak także w sytuacji korzystania przez zatrudnionego z urlopu nieodpłatnego, czy też bycia na zwolnieniu lekarskim.

Umowa cywilnoprawna

Rata na FP jest obowiązkowa także za osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia lub agencyjnej lub innej umowy o wykonanie usług, do której w myśl przepisów Kodeksu Cywilnego zastosowuje się normy dotyczące zlecenia. W sytuacji, kiedy zleceniodawca (jako osoba fizyczna) przyjmuje do pracy tylko zleceniobiorców, to za osoby te nie płaci składek na Fundusz Pracy. Nie ma to przełożenia na dających zlecenie, będących jednostkami organizacyjnymi.

Umowa o pracę + umowa cywilnoprawna

Jeśli sumy stanowiące podstawę wymierzania rat na ubezpieczenia emerytalne i rentowe wypływają z różnych źródeł, to konieczność opłacania rat na FP rodzi się wtedy, gdy suma stanowiąca zasadę wymiaru rat z niniejszych tytułów wynosi co najmniej najmniejsze honorarium za świadczenie pracy.

WAŻNE!!!

Składki na Fundusz Pracy nie płaci się za osoby, które osiągnęły wiek wynoszący minimum 55 lat dla kobiet oraz 60 lat dla mężczyzn. Tyczy się to zarówno zatrudnionych na umowę o pracę jak i zatrudnionych na umowę zlecenie.